De verschillende soorten katheters

Afbeelding van Lisa, een Coloplast Care medewerker. Er zijn verschillende soorten katheters die mensen kunnen gebruiken.
Lisa | Coloplast Care medewerker

Urinekatheters zijn soms nodig wanneer iemand niet op natuurlijke wijze zijn blaas kan legen. Een urinekatheter is een buisje met twee openingen of meerdere kleine gaatjes dat in het lichaam wordt ingebracht om urine uit de blaas af te voeren.

Er zijn verschillende soorten urinekatheters, die op verschillende manieren worden ingebracht en gebruikt. Bekijk het onderstaande schema voor een overzicht van de verschillende eenmalige katheters, verblijfskatheters en suprapubische katheters.

Krijg een overzicht van de verschillende soorten katheters

Jouw arts zal samen met jou zoeken naar een oplossing die bij je behoeften past.

Eenmalige katheter
  • Ingebracht tijdens het legen van de blaas en verwijderd na gebruik. 
  • Procedure uitgevoerd door jezelf (meestal)  
  • Ondersteunt de natuurlijke vulling en lediging van de blaas
  • Ingebracht via de plasbuis 
  • Gebruik met of zonder opvangzak
  • Wordt over het algemeen als discreet beschouwd
Verblijfskatheter
  • Blijft op zijn plaats voor langdurig gebruik  
    (1–3 maanden)
  • Geplaatst door een zorgvprofessional
  • Ingebracht via de plasbuis 
  • Gebruik met opvangzak
  • Wordt vaak als minder discreet beschouwd dan eenmalige katheters
Suprapubische katheter
  • Blijft op zijn plaats voor langdurig gebruik  
    (1–3 maanden)
  • Geplaatst door een zorgvprofessional (meestal in een kliniek of ziekenhuis)
  • Ingebracht via de buik/navel
  • Gebruik met opvangzak
  • Wordt vaak als minder discreet beschouwd dan eenmalige katheters

Eenmalige katheters

Eenmalige katheters worden vaak aanbevolen. Dit type katheters kun je zelf 4-6 keer per dag gebruiken (of zoals voorgeschreven door een zorgprofessional), net lang genoeg om de blaas te legen, en vervolgens te verwijderen.  Eenmalig zelfkatheteriseren is de voorkeursmethode voor het legen van de blaas, omdat het het dichtst in de buurt komt van normale blaasfunctie: je blaas slaat urine nog steeds op zoals normaal en je plast wanneer je moet en wanneer het in je schema past, met behulp van de eenmalige katheter.1 

"Het gebruik van eenmalige katheters was alsof ik herboren was. Ik kon weer normaal naar het toilet gaan." 

Andrea | Leeft met MS

Als je meer wilt lezen over Andrea's ervaringen met Multiple Sclerose en de producten die hij gebruikt om zijn blaas (en darmen) beter onder controle te houdenga dan naar onze Ervaringsverhalen.

Afbeelding van Andrea, die leeft met Multiple Sclerose. Andrea gebruikt intermitterende katheters om zijn blaasklachten te beheren.
Andrea | Leeft met MS

Jouw zorgprofessional kan je leren hoe je de katheter zelf inbrengt. De katheter is een steriel hulpmiddel en is vaak voorzien van een coating, waardoor de wrijving tussen het oppervlak van de katheter en de plasbuis bij het inbrengen wordt verminderd. 1 Het gebruik van eenmalige katheters zou geen pijn moeten doen en is niet schadelijk voor de plasbuis of blaasHet gebruik van een eenmalige katheter is zelfs gunstig als je problemen hebt met zelf plassen2,3,4 

“Met zelfkatheteriseren bepaal je zelf wanneer je plast. Daardoor heb je meer vrijheid om andere dingen te doen.” 

Elisa I  Leeft met MS

Afbeelding van Elisa, die leeft met Multiple Sclerose. Elisa gebruikt intermitterende katheters om haar symptomen te beheren.
Elisa | Leeft met MS

Door zelf te katheteriseren leer je herkennen wanneer je blaas volledig leeg is, en word je je daar bewust van. Voor mensen met MS is het belangrijk om te kunnen inschatten hoeveel ruimte of hoeveel tijd er nog over is voordat we moeten katheteriseren.

Michael I  Leeft met MS

Afbeelding van Michael, die leeft met Multiple sclerose. Michael gebruikt intermitterende katheters om zijn klachten te beheersen.
Michael | Leeft met MS

Andere soorten katheters

Verblijfskatheters en suprapubische katheters zijn andere soorten katheters die kunnen worden gebruikt om de blaas te legen. Ze werken anders dan eenmalige katheters.

Verblijfskatheters⁵

Verblijfskatheters⁵

Verblijfskatheters worden via de plasbuis in de blaas ingebrachtHet belangrijkste verschil met eenmalige katheters is dat verblijfskatheters op hun plaats worden gehouden door een klein, met water gevuld ballonnetje dat voorkomt dat de katheter eruit glijd. Verblijfskatheters worden aangebracht door een zorgprofessional en moeten doorgaans om de 1-3 maanden worden vervangen. 

De katheter wordt aangesloten op een urineopvangzak die standaard aan de binnenkant van het been wordt vastgemaakt of soms aan een standaard op de vloer wordt bevestigd

Sommige verblijfskatheters kunnen ook worden voorzien van een klep. Wanneer deze gesloten is, kan de blaas zich normaal vullen met urine, en wanneer deze geopend is, kan de urine worden afgevoerd naar een toilet. 

Een verblijfskatheter kan worden voorgesteld als behandeling als iemand niet in staat is om zelf te katheteriseren. Vanwege de meer permanente aanwezigheid van een verblijfskatheter kan dit type opstelling van invloed zijn op het seksleven van een persoon.

Suprapubische katheters⁵

Suprapubische katheters⁵

Een suprapubische katheter is een ander type katheter dat langer blijft zitten en meestal om de 1-3 maanden wordt vervangen. Voor het plaatsen van een suprapubische katheter is een operatie nodig. Suprapubische katheters worden niet via de plasbuis ingebracht, maar via een klein gaatje in de buik rechtstreeks in de blaas.

Een suprapubische katheter is nodig als de plasbuis verstopt of beschadigd is, of als de persoon geen eenmalige katheter kan gebruiken.

Net als bij verblijfskatheters wordt een opvangzak of klep gebruikt om te regelen hoe de urine uit de blaas wordt afgevoerd.

Sommige mensen geven de voorkeur aan deze optie als ze zelfkatheteriseren moeilijk vinden om uit te voeren.

Tips voor een gezonde blaas

Tips voor een gezonde blaas

Ga je zelfkatheteriseren? Houd jouw blaas gezond! Coloplast heeft een informatieboekje samengesteld dat antwoord geeft op de meest voorkomende vragen over urineweginfecties bij zelfkatheterisatie en hoe je de kans hierop kunt verkleinen.